Het was in 1975 dat de Engelse band Supertramp hun nieuwst elpee met de titel ‘ Crisis, what crisis’ uitbracht. Zelf was ik in die jaren een puber en zoals de meeste pubers verkeerde ook ik in een crisis. Je zou het een identiteitscrisis kunnen noemen. Wie herinnert zich niet die tijd vol uitdagingen, onzekerheden en vragen wat ik hier eigenlijk aan het doen was, wat anderen wel niet van mij dachten, wat later te gaan studeren, opspelende hormonen, onbestemde verlangens… lees verder
Het is 2026 en hoeveel verschillende crisissen hebben we vandaag de dag wel niet het hoofd te bieden. Er is een klimaatcrisis, zo wordt beweerd. Er is een energiecrisis, immigranten- en asielzoekerscrisis, dreiging van oorlog, nieuwe virusuitbraken die de wereld over gaan, zorgen voor de volgende crisis in onze gezondheid. In de politiek is het vrijwel dagelijks crisis en wellicht krijgen we binnenkort ook wel weer eens een hypotheek- en/of bankencrisis op ons bordje, bovenop de huizencrisis die er reeds is. Deze opsomming is ongetwijfeld nog verre van compleet, maar laat ik het er voor nu maar bij laten, eer je moedeloos afhaakt en niet langer verder wilt lezen.
Maar toch, crisis, what crisis?
In de visie van yoga is er eigenlijk maar één crisis, één probleem waaruit alle andere problemen en conflicten voortkomen en dat wordt ‘avidya’ genoemd, onwetendheid. Dat wordt ook wel vertaald als zelfvervreemding. Wellicht behoeft dat enige uitleg, want de meeste lezers hebben beslist enige opleiding genoten, sommigen dragen zelfs een officiële titel voor hun naam. Om dan voor onwetend uitgemaakt te worden kan enige wrevel oproepen. En ook het begrip ‘zelfvervreemding’ kan tot gefronste wenkbrauwen leiden. Ik weet heus wel wie ik ben, is misschien je eerste reactie als je verteld wordt dat je lijdt aan zelfvervreemding.
En toch durf ik met stelligheid te beweren dat 99,9% van de mensheid onwetend is, lijdt aan zelfvervreemding. Onwetend zijn houdt in dat je ’zijn’ verward met ‘hebben’. Je hebt dit lichaam, je hebt een naam, een nationaliteit, een titel, je speelt verschillende rollen binnen de familie, de gemeenschap, maar je bent die rollen niet. Die onwetendheid heeft je doen vervreemden van wat je werkelijk bent.
En wie of wat ben je dan wel? Ik heb het mijn leraar Narayana talloze malen horen verkondigen; “Je bent in werkelijkheid een hoogst wonderbaarlijk Wezen!”. Je hebt een lichaam, maar je bent het inwonende Bewustzijn daarvan. Het toppunt van onwetendheid is de stelling die vele neurologen erop nahouden; bewustzijn, zo het al bestaat, is louter een product van de hersens. De yogafilosofie stelt echter; eerst is er Bewustzijn en al het andere, de hele fenomenale wereld is er het gevolg van.
Je bent een hoogst wonderbaarlijk Wezen. Daarom zei de grote Perzische dichter Rumi; “O mens, waarom ga je op zoek naar wonderen? Je bent het wonder zelf!” En als je nu zegt dat je niet in wonderen geloofd, daar veel te nuchter voor bent, dan verkeer je wel heel diep in de onwetendheid en zelfvervreemding.
Herinner je nog dat slaapliedje dat we vaak zongen aan het eind van de ontspanning? We hebben er destijds ook een kaart van gemaakt en misschien heb je die nog ergens liggen. De tekst luidt als volgt:
Suddhosi buddhosi niranja no si,
samsara maya parivraja ko si.
Samsara svapanam trayja mohana nidram,
na janma mrityor tat sat svarupa
Je bent puur, smetteloos Bewustzijn, ook nu terwijl je verkeert in deze immer veranderlijke wereld vol illusies en je beweegt tussen waken, dromen en slapen, je gaat van geboorte naar dood, vergeet nooit dat Dát je ware aard is!
Boeddha, Krishnamurti en andere grote wijzen zeiden; “ In het licht van Bewustzijn lossen al je problemen op”. Ik wens je van harte toe dat je yogabeoefening je lichaam, de kaars, sterk mag maken, zodat de vlam van Bewustzijn mag stralen en de duisternis van onwetendheid zal verdwijnen!
Wil je het lied weer eens horen? Voor jezelf of omdat je kindje er destijds zo heerlijk rustig bij in slaap viel? We hebben er een nieuwe opname van gemaakt. Suddhosi buddhosi